Zazimowanie narzędzi ogrodowych: kosiarka, podkaszarka i pilarka krok po kroku

Zazimowanie narzędzi ogrodowych to cztery czynności powtórzone na każdej maszynie: umycie z trawy, soku i żywicy, kontrola części tnącej, konserwacja metalu preparatem oraz przechowanie akumulatora w cieple i przy częściowym naładowaniu. Sprzęt schowany brudny na sześć miesięcy wraca na wiosnę z rdzą, tępym nożem i skruszałą żyłką.

Wrzesień i październik to u nas przy ladzie miesiące żyłki i pilnika do łańcucha. Marzec wygląda inaczej: przychodzą po nowy nóż do kosiarki i po akumulator, który przez zimę w blaszanym garażu przestał trzymać ładunek. Różnica między jednym koszykiem a drugim to kilka godzin pracy na koniec sezonu. Rozpisujemy je maszyna po maszynie.

Narzędzia i materiały do zazimowania

• Szczotka o twardym włosiu, drewniany albo plastikowy skrobak, szpachelka do tunelu wyrzutowego.
• Preparat wielofunkcyjny w sprayu: penetrujący, wypierający wilgoć i zostawiający warstwę antykorozyjną.
• Pilnik okrągły do łańcucha o średnicy zgodnej z podziałką łańcucha, prowadnik pilnika oraz pilnik płaski do ograniczników.
• Klucz do śruby noża kosiarki, kawałek deski do zablokowania noża, rękawice odporne na przecięcie.
• Nowa żyłka o średnicy dopuszczonej dla Twojej głowicy.
• Szmatki, gąbka ścierna albo drobny papier na naloty rdzy, wiadro ciepłej wody z detergentem.
• Pokrowce, osłona prowadnicy, worki na kosz i osłony.
• Instrukcje maszyn. Moment dokręcenia śruby noża, kolejność demontażu głowicy i dopuszczalna średnica żyłki są inne w każdym modelu.

Kiedy zacząć zazimowanie narzędzi ogrodowych

Zaraz po ostatnim koszeniu, przy dodatnich temperaturach. Umyty sprzęt musi zdążyć wyschnąć, a preparaty konserwujące mają w karcie technicznej minimalną temperaturę stosowania i w zimnym garażu pracują gorzej.

O terminie ostatniego koszenia rozstrzyga pogoda, nie kalendarz. Kosisz, dopóki trawa rośnie, a rosnąć przestaje, gdy temperatury schodzą w okolice 5 stopni. W polskich warunkach wypada to zwykle w pierwszej połowie października. Ostatnie cięcie zostaw wyższe niż letnie, w okolicach 4 do 5 cm. Krócej ścięta darń przemarza w bezśnieżny mróz, a zbyt długa zbija się pod śniegiem i sprzyja pleśni śniegowej.

Krok 1. Jak przygotować kosiarkę do zimy: czyszczenie, nóż i ochrona przed rdzą

Zanim sięgniesz pod obudowę, odłącz zasilanie. W kosiarce akumulatorowej wyjmij akumulator, w elektrycznej wyciągnij wtyczkę, w spalinowej zdejmij fajkę ze świecy zapłonowej. Nóż obraca się razem z wałem silnika i potrafi zaskoczyć przy samym przekręceniu ręką.

1. Opróżnij kosz i wypłucz go, a siatkę wysusz. Zaschnięta trawa zapycha oczka i pogarsza zbieranie.
2. Przechyl kosiarkę zgodnie z instrukcją. W spalinowej świeca ma zostać u góry, inaczej olej zaleje filtr powietrza.
3. Zeskrob trawę ze spodu obudowy i z tunelu wyrzutowego. Skrobak i szczotka wystarczą.
4. Umyj obudowę wilgotną szmatką z detergentem i wytrzyj do sucha.
5. Obejrzyj nóż: wyszczerbienia, pęknięcia, starte narożniki.

Myjka ciśnieniowa to najkrótsza droga do serwisu. Woda pod ciśnieniem wchodzi w łożyska wału, pod uszczelniacze i w gniazdo akumulatora, a zostaje tam na całą zimę.

Nóż pęknięty albo z ubytkiem materiału przy narożniku idzie do wymiany, a nie do ostrzenia. Zdrowy ostrzysz pod kątem fabrycznym, zbierając materiał równo z obu końców, żeby nie zaburzyć wyważenia. Naostrzony sprawdź na trzpieniu albo na gwoździu wbitym w ścianę: jeśli jedna strona opada, doszlifuj ją. Niewyważony nóż wprowadza wibracje, które niszczą łożyska i uszczelnienia wału silnika. Śrubę dokręć momentem z instrukcji, bo dokręcanie na wyczucie kończy się albo urwanym gwintem, albo poluzowanym nożem przy pierwszym uderzeniu w korzeń.

Umyty i wysuszony spód obudowy oraz samo ostrze przetrzyj cienką warstwą preparatu konserwującego. Kosiarka spalinowa ma jeszcze jedną pozycję: paliwo. Benzyna z domieszką etanolu starzeje się w zbiorniku i zostawia osady w gaźniku, więc albo opróżnij układ zgodnie z instrukcją, albo zatankuj paliwo ze stabilizatorem i pozwól silnikowi popracować kilka minut, żeby mieszanka doszła do gaźnika.

Krok 2. Podkaszarka: żyłka do podkaszarki, głowica i osłona

Żyłka do podkaszarki jest z tworzywa, które przez zimę w suchym garażu wysycha i traci elastyczność. Wiosną poznasz to po tym, że urywa się co dwie minuty i musisz co chwilę wybijać głowicę. Resztkę wyjmij ze szpuli teraz, a nową nawiń dopiero przed pierwszym koszeniem. Szpula zimuje pusta, zapas czeka w zamkniętym opakowaniu.

1. Rozłóż głowicę i wytrząśnij z niej trawę oraz piasek. Piasek pracuje na sprężynie i bębenku jak papier ścierny.
2. Sprawdź oczka wyprowadzające żyłkę. Przetarte na ostro przecinają ją tuż przy głowicy i to najczęstsza przyczyna urywania.
3. Umyj osłonę i obejrzyj nożyk obcinający żyłkę na jej krawędzi. Bez niego żyłka rośnie i obciąża silnik.
4. Sprawdź przewód zasilający albo gniazdo akumulatora: przetarta izolacja, wyszczerbione styki, resztki trawy w zatrzasku.
5. Elementy metalowe przetrzyj preparatem, wał i przekładnię nasmaruj zgodnie z instrukcją.

Przy zakupie żyłki liczą się dwie rzeczy: średnica i przekrój. Średnica musi mieścić się w zakresie dopuszczonym dla głowicy, bo grubsza nie przejdzie przez oczka i obciąży silnik. Przekrój decyduje o charakterze pracy. Żyłka gwiazdkowa tnie szybciej i równiej, ale zużywa się prędzej. Okrągła jest wytrzymalsza i ściera się wolniej.

Zapas na wiosnęŻyłka do podkaszarki DUO gwiazdkowa, 2,0 mm x 15 mGwiazdkowy przekrój tnie szybciej i równiej niż okrągły, kosztem szybszego zużycia żyłki.Sprawdź w sklepie

Jeśli dopiero zastanawiasz się, czy do Twojego ogrodu lepsza jest podkaszarka, kosa spalinowa czy kosiarka, rozstrzygamy to osobno w tekście podkaszarka, kosa spalinowa czy kosiarka. Ten poradnik dotyczy sprzętu, który już stoi w garażu.

Krok 3. Nożyce do żywopłotu: sok roślinny, przegub i ostrza

Najgorszym osadem na ostrzach nie jest ziemia, tylko sok roślinny. Zasycha na twardą, klejącą warstwę, trzyma pod sobą wilgoć i przyspiesza korozję, a przy okazji skleja ostrza tak, że wiosną pracują ciężko. Zmyj go od razu po ostatnim cięciu, dopóki jest miękki: wystarczy szmatka z preparatem penetrującym i drewniana łopatka.

W nożycach ręcznych sprawdź śrubę przegubu. Luz sprawia, że ostrza mijają się zamiast ciąć, a gałązka zostaje przygnieciona i wychodzi z cięcia postrzępiona. Dokręć śrubę tak, żeby nożyce zamykały się płynnie, ale bez wyczuwalnego luzu bocznego. Ostrz wyłącznie fazę tnącą, pod kątem, jaki nadał jej producent, i tylko od strony zewnętrznej. Powierzchni płaskiej nie ruszaj: w ostrzach teflonowanych siedzi tam powłoka, która ogranicza przywieranie soku, a drucianą szczotką zdejmiesz ją w kilka ruchów.

Cięcie ręczneNożyce do żywopłotu faliste, teflonowane, 590 mmFalisty kształt ostrza zapobiega wyskakiwaniu gałązek podczas cięcia, a powłoka ogranicza przywieranie soku.Sprawdź w sklepie

Nożyce elektryczne i akumulatorowe mają jeszcze listwę nożową. Po umyciu przetrzyj ją preparatem konserwującym, sprawdź, czy żaden ząb nie jest wygięty, i zawsze zakładaj osłonę na czas przechowywania. Akumulator wyjmij, przewód zwiń luźno, bez zaciskania na ostrej krawędzi.

Ostatnie cięcie żywopłotu zaplanuj przed spadkiem temperatur, żeby świeże rany zdążyły się zabliźnić. Nożyce, które przez cały sezon nie nadążały za żywopłotem, wymienia się zwykle na dłuższe albo teleskopowe; modele ręczne i teleskopowe zebraliśmy w kategorii nożyce do żywopłotu.

Krok 4. Pilarka łańcuchowa: olej, prowadnica i ostry łańcuch

Pilarka znosi zimę najgorzej z całej trójki. Olej w zbiorniku gęstnieje, trociny z żywicą trzymają wilgoć w rowku prowadnicy, a stal łańcucha rdzewieje pod nimi.

1. Opróżnij zbiornik oleju, jeśli tak mówi instrukcja Twojej piły. Olej zostawiony na pół roku gęstnieje i wycieka przez otwór smarowania na półkę.
2. Zdejmij prowadnicę i łańcuch. Wyczyść rowek prowadnicy szpachelką albo kawałkiem drewna, przetkaj otwór smarowania, sprawdź zadziory na krawędziach i luz gwiazdki na końcu prowadnicy.
3. Umyj łańcuch i wysusz go dokładnie, a potem przetrzyj olejem. Mokry łańcuch zamknięty w pudełku rdzewieje w tydzień.
4. Naostrz łańcuch teraz, a nie w kwietniu. Piła schowana ostra wraca na wiosnę gotowa do pracy.
5. Poluzuj napięcie łańcucha przed odłożeniem piły. Łańcuch napięty na gorąco kurczy się przy stygnięciu i naciąga prowadnicę oraz mechanizm napinacza.
6. Sprawdź hamulec łańcucha i wyczyść komorę pod pokrywą sprzęgła z trocin, które blokują jego mechanizm.

Pilnik dobiera się do podziałki łańcucha. Średnicę podaje instrukcja piły albo opakowanie łańcucha, a pomyłka o jeden rozmiar zmienia geometrię zęba i piła zaczyna ciągnąć w bok. Prowadnik pilnika trzyma stały kąt, dzięki czemu wszystkie zęby zostają tej samej długości. Co kilka ostrzeń sprawdź jeszcze ograniczniki głębokości pilnikiem płaskim: zęby robią się przy ostrzeniu niższe, ogranicznik zostaje na swojej wysokości i w pewnym momencie piła przestaje wgryzać się w drewno.

Ostry łańcuchPilnik okrągły do pił łańcuchowych, 4,5x200 mmŁańcuch naostrzony przed schowaniem piły tnie od pierwszego cięcia na wiosnę. Średnicę pilnika dobierz do podziałki swojego łańcucha.Sprawdź w sklepie

Prowadnicę przechowuj w osłonie, piłę poziomo, w suchym miejscu. Jeśli po tym sezonie dochodzisz do wniosku, że piła nie nadaje się do tego, co przed nią stawiasz, typy pilarek i ich zastosowania rozbieramy w tekście jak wybrać pilarkę łańcuchową.

Krok 5. Akumulatory i ładowarki: gdzie zimują

To jedyny element sprzętu ogrodowego, który nie powinien zimować razem z resztą. Akumulator wraca z Tobą do ogrzewanej części domu.

Dokładne zakresy temperatur pracy, ładowania i przechowywania podaje instrukcja konkretnego akumulatora. Różnią się one między systemami, więc nie przenoś ich z jednej marki na drugą. Co oznaczają symbole na obudowie, tłumaczymy w tekście o oznaczeniach akumulatorów narzędzi, a pojemności, czasy ładowania i zgodność wewnątrz jednego systemu rozpisaliśmy przy akumulatorach Milwaukee M18.

Krok 6. Przechowywanie sprzętu i lista części na wiosnę

Posadzka garażu trzyma temperaturę niżej niż powietrze nad nią, a na chłodnym metalu skrapla się para wodna. Dlatego sprzęt idzie na paletę, półkę albo hak, odsunięty od ściany zewnętrznej, z miejscem na obieg powietrza dookoła.

Pokrowiec ma chronić przed kurzem, a nie działać jak szklarnia. Szczelna folia zatrzymuje pod spodem parę i zamienia ją w rosę na metalu, więc lepszy jest przewiewny pokrowiec albo zwykła tkanina. Drobiazgi, czyli osłony, klucze, adaptery i zapasową żyłkę, trzymaj razem z maszyną. Wiosną i tak nikt nie pamięta, gdzie wylądowały.

Na koniec spisz listę części do kupienia przed sezonem: nóż do kosiarki, żyłka, łańcuch, pilnik, świeca, filtr powietrza. Robisz to teraz, kiedy pamiętasz stan każdej maszyny, a nie w kwietniu, kiedy trawa już rośnie i wszystko jest potrzebne na wczoraj.

Częste błędy przy zazimowaniu narzędzi ogrodowych

• Mycie myjką ciśnieniową. Woda wchodzi w łożyska, pod uszczelniacze i w gniazdo akumulatora, a wypływa z nich dopiero z rdzą.
• Chowanie mokrego sprzętu. Zamknięta obudowa i pokrowiec z folii zatrzymują wilgoć na całą zimę.
• Odkładanie ostrzenia na wiosnę. Tępy nóż i tępy łańcuch czekają wtedy w kolejce razem z całą resztą prac ogrodowych.
• Akumulator zimujący w nieogrzewanym garażu. Chłód i wilgoć to najgorsze warunki dla ogniw, a garaż daje jedno i drugie naraz.
• Żyłka zostawiona w głowicy i napięty łańcuch na prowadnicy. Jedno kruszeje, drugie naciąga mechanizm przez pół roku.
• Paliwo bez stabilizatora zostawione w zbiorniku. Osady w gaźniku to najczęstszy powód, dla którego kosiarka spalinowa nie odpala na wiosnę.
• Praca przy nożu bez odłączenia zasilania. Wyjęty akumulator albo zdjęta fajka ze świecy kosztują pięć sekund.

Na koniec sezonu ogrodowego

Spray wielofunkcyjny Bostik BA940 8w1, 300 mlWypiera wilgoć i zostawia warstwę, która chroni metal pod obudową przez całą zimę.Sprawdź w sklepieAkumulator Milwaukee M18 B5, 5,0 AhJeden akumulator w zapasie ratuje wiosnę, kiedy ten po zimie już nie trzyma.Sprawdź w sklepieŻyłka do podkaszarki DUO okrągła 2,7 mm x 15 mOkrągły przekrój ściera się wolniej, a 2,7 mm radzi sobie z zaroślami i wysoką łąką.Sprawdź w sklepie

Co dalej

Zacznij jeszcze dziś od jednej rzeczy: przynieś akumulatory z garażu do domu. Zajmuje to minutę, a ratuje najdroższy element całego zestawu. Resztę rozłóż na dwa popołudnia, maszyna po maszynie, według kolejności z tego poradnika. Po nową żyłkę i osprzęt zajrzyj do kategorii podkaszarki i wykaszarki, a po ostrza do cięcia krzewów do kategorii nożyce do żywopłotu. Nie wiesz, jaka średnica żyłki wejdzie do Twojej głowicy albo jaki pilnik pasuje do łańcucha? Napisz albo zadzwoń, dobierzemy po symbolu maszyny, tak jak robimy to od 1979 roku.

Najczęściej zadawane pytania

Jak przygotować kosiarkę akumulatorową do zimy?

Wyjmij akumulator, opróżnij i wypłucz kosz, zeskrob trawę ze spodu obudowy i z tunelu wyrzutowego, a obudowę umyj wilgotną szmatką i wytrzyj do sucha. Potem obejrzyj nóż: pęknięty albo wyszczerbiony idzie do wymiany, zdrowy naostrz pod kątem fabrycznym i sprawdź jego wyważenie. Na koniec przetrzyj metal preparatem konserwującym, a akumulator zabierz do ogrzewanego pomieszczenia.

W jakiej temperaturze przechowywać akumulatory narzędzi?

W temperaturze pokojowej, w suchym miejscu. Instrukcja Milwaukee zaleca przechowywanie akumulatorów z dala od wilgoci i poza miejscami o wysokiej temperaturze, a dokładne zakresy pracy, ładowania i przechowywania podaje karta konkretnego akumulatora. Nieogrzewany garaż i bagażnik samochodu są najgorszym wyborem, bo łączą chłód z wilgocią.

Czy nóż kosiarki trzeba ostrzyć co sezon?

O terminie decyduje krawędź noża. Stępiony nóż szarpie źdźbło zamiast je ciąć, a przycięta trawa brązowieje na końcówkach po kilku dniach. Przy trawniku na piaszczystym podłożu i przy koszeniu razem z drobnymi patykami ostrzenie wypada częściej niż raz na sezon. Koniec sezonu jest dobrym momentem na kontrolę, bo nóż i tak jest odsłonięty przy czyszczeniu obudowy.

Jak zakonserwować pilarkę łańcuchową na zimę?

Opróżnij zbiornik oleju, jeśli tak mówi instrukcja piły, zdejmij prowadnicę z łańcuchem i wyczyść rowek prowadnicy oraz otwór smarowania. Łańcuch umyj, wysusz, przetrzyj olejem i naostrz jeszcze przed schowaniem. Napięcie łańcucha poluzuj, sprawdź działanie hamulca, a prowadnicę załóż w osłonie. Piłę przechowuj poziomo, w suchym miejscu.

Kiedy zrobić ostatnie koszenie trawnika?

Wtedy, gdy trawa przestaje rosnąć, czyli przy temperaturach schodzących w okolice 5 stopni. W polskich warunkach wypada to zwykle w pierwszej połowie października, ale rozstrzyga pogoda danego roku. Ostatnie koszenie zostaw wyższe niż letnie, w okolicach 4 do 5 cm: krótko ścięta darń przemarza w bezśnieżny mróz, a zbyt długa zbija się pod śniegiem i sprzyja pleśni śniegowej.