Do metalu bierze się pilnik ślusarski: płaski do krawędzi i płaszczyzn, półokrągły i okrągły do promieni i otworów, trójkątny do ostrych kątów. Do drewna wystarcza pilnik z nacięciem nr 2, czyli półgładzik. Pilnik do łańcucha dobiera się do konkretnego łańcucha, bo średnica zależy od podziałki i od typu ogniw.
Zanim wybierzesz pilnik, ustal dwie rzeczy: kształt miejsca, które chcesz obrobić, a przy łańcuchu jego oznaczenie z opakowania albo z instrukcji pilarki. Niżej rozpisujemy jedno i drugie, z rozmiarami, które mamy w ofercie.
Kategoria w sklepiePilnikiWszystkie modele z cenami i dostępnością na jednej stronie.Zobacz produkty →Pilnik czy raszpla: czym się różnią
Pilnik ma na powierzchni nacięcia, czyli gęste rzędy drobnych ząbków. Raszpla, fachowo tarnik, ma zęby duże i rozstawione z przerwami. Befana, polski producent pilników i tarników, rozdziela je według materiału: pilniki są do obróbki metali, tarniki do obróbki drewna.
Raszpla szybko zbiera drewno i zostawia chropowatą powierzchnię, którą potem wyrównuje się pilnikiem albo papierem. Pilnik do drewna pracuje wolniej, za to od razu daje gładszą krawędź. Raszpli w tej chwili w ofercie nie mamy. Do drewna prowadzimy pilniki z nacięciem nr 2 (półgładzik) w trzech kształtach, opisanych niżej.
Kształt pilnika: płaski, półokrągły, okrągły, trójkątny
Kształt dobiera się do miejsca obróbki. Płaski kształt sprawdzi się i na krawędzi blachy, i na kancie deski, różnić się będzie tylko nacięcie.
| Kształt | Do czego | Długości w naszej ofercie (do metalu) |
|---|---|---|
| Płaski | Płaszczyzny, proste krawędzie, gratowanie po cięciu | 150, 200, 250 i 300 mm |
| Półokrągły | Strona płaska do płaszczyzn, łukowa do wklęsłych promieni | 150, 200, 250 i 300 mm |
| Okrągły | Otwory, ich powiększanie, wklęsłe łuki o małym promieniu | 150, 200, 250 i 300 mm |
| Trójkątny | Kąty ostre, rowki, narożniki wycięć | 150, 200, 250 i 300 mm |
Pilnik okrągły do metalu trudno czymś zastąpić: otworu po wiertle płaskim pilnikiem się nie wyrówna. Długość 250 mm sprawdza się przy otworach w kątownikach, płaskownikach i obudowach. Do otworów o średnicy kilku milimetrów potrzebny jest pilnik cieńszy.
Do otworówPilnik okrągły do metalu 250 mmOkrągły profil do powiększania i wyrównywania otworów w metalu, z wyprofilowaną drewnianą rączką.Sprawdź w sklepie Nacięcie: zdzierak, półgładzik, gładzik
Nacięcie mówi, jak grubo pilnik skrawa. Podział według Befany:
| Numer nacięcia | Nazwa | Nacięć na 1 cm | Do jakiej obróbki |
|---|---|---|---|
| 1 | Zdzierak | 8-15 | Zgrubna |
| 2 | Równiak (półgładzik) | 15-25 | Średnio dokładna |
| 3 | Gładzik | 25-45 | Dokładna |
Pilnik do zgrubnej obróbki metalu to zdzierak. Zdejmuje dużo materiału i zostawia wyraźne rysy, gładzik zbiera mało i wykańcza. W domowym warsztacie, gdzie jednym pilnikiem gratuje się rurkę, a za tydzień poprawia zaczep furtki, zwykle wystarcza nacięcie nr 2.
Nacięcie bywa też pojedyncze albo podwójne, nazywane krzyżowym, i to podwójne jest w pilnikach najczęstsze. Nasze zestawy do metalu i do drewna mają według kart nacięcie nr 2 w podwójnej fakturze.
Pilnik do metalu: jaki rozmiar i jak nim pracować
Długość dobiera się do przedmiotu. Pilnik 150 mm pasuje do drobnych elementów, 250 i 300 mm do dłuższych krawędzi, przy których liczy się długi, równy ruch. Na pierwszy pilnik do metalu polecamy płaski 250 mm, bo obsłuży większość roboty.
Przy pracy pilnikiem do metalu:
- Przedmiot mocuje się w imadle, jak najniżej przy szczękach, żeby nie drgał.
- Pilnik prowadzi się obiema rękami: jedna trzyma rączkę, druga dociska koniec.
- Dociska się tylko przy ruchu do przodu. Przy powrocie pilnik się unosi albo prowadzi bez nacisku, bo cofanie pod naciskiem tępi zęby.
- Pilnik bez rączki grozi przebiciem dłoni ostrym chwytem. Wszystkie nasze pilniki mają drewniane rączki.
- Przy miękkich metalach nacięcia się zapychają. Czyści się je szczotką drucianą wzdłuż linii zębów.
Okrągły pilnik do metalu „na wiertarkę” to w praktyce frez trzpieniowy, czyli obrotowe narzędzie mocowane w uchwycie. Mamy je w kategorii Frezy, w kształtach walcowym, stożkowym, ostrołukowym i stożkowo-kulistym. Pilniki Milwaukee to z kolei akumulatorowe pilniki taśmowe z linii M12 FUEL, zebrane w kategorii Pilniki taśmowe.
Pilnik do drewna
Do drewna mamy pilniki 250 mm z nacięciem nr 2 w trzech kształtach. Płaski i półokrągły mają po 25 mm szerokości, okrągły 9 mm średnicy. Płaskim wyrównuje się krawędzie i czoła desek, półokrągły wchodzi w wklęsłe łuki, na przykład w wycięcia pod uchwyt, a okrągły poszerza otwory po wiertle.
Nr 2 to półgładzik, więc po nim zwykle wystarczy już papier ścierny.
Do drewnaPilnik płaski do drewna 250 mm, półgładzikNacięcie nr 2, czyli półgładzik, i 25 mm szerokości do wyrównywania krawędzi i czół desek.Sprawdź w sklepie Pilnik do łańcucha: jaka średnica do jakiej podziałki
Średnica pilnika wynika z podziałki łańcucha, ale łańcuchy o tej samej podziałce bywają różnie zbudowane, dlatego producenci podają pilnik dla konkretnego typu łańcucha. Oznaczenie znajdziesz na opakowaniu łańcucha i w instrukcji pilarki. Łańcuchy Stihl mają dodatkowo cyfrę wybitą na ograniczniku głębokości.
| Łańcuch | Podziałka | Pilnik według producenta |
|---|---|---|
| Stihl, cyfra 1 na ograniczniku | 1/4" | 4,0 mm |
| Stihl, cyfra 6 na ograniczniku | 3/8" Picco | 4,0 mm |
| Oregon 91PX (ogniwa prowadzące .050") | 3/8" Low Profile | 5/32", czyli około 4 mm |
| Husqvarna S93G, SP21G, H00, H37 | 1/4", 3/8" mini, .325" mini | 4 mm (5/32") |
| Oregon 90PX (ogniwa prowadzące .043") | 3/8" Low Profile | 4,5 mm |
| Stihl, cyfra 2 na ograniczniku | .325" | 4,8 mm |
| Husqvarna SP33G, H30 | .325" | 4,8 mm (3/16") |
Dwa łańcuchy 3/8" Low Profile od Oregona biorą różne pilniki: 91PX pilnik 5/32 cala, a 90PX, z cieńszymi ogniwami prowadzącymi, pilnik 4,5 mm. Husqvarna dla łańcucha .325" mini podaje 4 mm, a dla zwykłego .325" już 4,8 mm. Przy wyborze pilnika miej więc pod ręką opakowanie po łańcuchu albo zdjęcie ogniwa, bo sama podziałka może wprowadzić w błąd.
Większe łańcuchy, 3/8" i .404", Stihl ostrzy pilnikami 5,2 i 5,5 mm. Tych średnic nie prowadzimy. Mamy pilniki okrągłe do pił łańcuchowych 4,0, 4,5 i 4,8 mm, wszystkie o długości 200 mm, z drewnianą rączką.
Łańcuchy 1/4" i PiccoPilnik okrągły do pił łańcuchowych, 4,0x200 mmŚrednica 4,0 mm, którą Stihl podaje dla łańcuchów 1/4" i 3/8" Picco, a Husqvarna dla łańcuchów mini.Sprawdź w sklepie Jak naostrzyć łańcuch pilnikiem
Łańcuch jest tępy, kiedy przy cięciu zamiast wiórów lecą drobne trociny, a piła tnie tylko wtedy, gdy się ją dociska.
- Wyłącz pilarkę (w akumulatorowej wyjmij akumulator) i unieruchom prowadnicę, najlepiej w imadle.
- Sprawdź oznaczenie łańcucha i weź pilnik o średnicy z tabeli producenta.
- Ustaw pilnik pod kątem podanym dla łańcucha. Dla łańcuchów Stihl producent podaje około 30 stopni, dla innych kąt jest w instrukcji.
- Prowadź pilnik wzdłuż zęba od wewnątrz na zewnątrz. Pilnik skrawa tylko przy ruchu do przodu, przy cofaniu go unieś.
- Licz pociągnięcia i na każdym zębie rób ich tyle samo, żeby zęby miały równą długość. Najpierw zęby z jednej strony łańcucha, potem przestaw się na drugą.
- Co kilka ostrzeń sprawdź ograniczniki głębokości przymiarem i zbierz je poziomo płaskim pilnikiem.
Piłę ręczną ostrzy się innym pilnikiem, trójkątnym. Mamy dwa, 125 i 150 mm, oba z rączką. Jeśli dopiero wybierasz sprzęt, zajrzyj do tekstu Jak wybrać pilarkę, a przed zimą do Zazimowanie narzędzi ogrodowych, gdzie opisujemy konserwację pilarki łańcuchowej przed sezonowym przestojem.
Co dalej
Podstawowy komplet do warsztatu to pilnik płaski, półokrągły i okrągły do metalu, a jeśli w domu jest pilarka, do tego pilnik do łańcucha w średnicy z opakowania. Wszystkie długości i kształty są w kategorii Pilniki. Jeśli nie wiesz, jaki masz łańcuch, przyślij zdjęcie ogniwa albo opakowania na sklep@plasmet.pl, a dobierzemy średnicę. W Kaliszu doradzamy przy doborze narzędzi od 1979 roku.
Pilniki, od których zaczyna się warsztat
Pilnik płaski do metalu 250 mmPłaski 250 mm do metalu, pierwszy do gratowania po cięciu i wyrównywania krawędzi.Sprawdź w sklepie
Pilnik półokrągły do metalu, 250 mmPółokrągły 250 mm: płaską stroną wyrówna krawędź, łukową wejdzie w wklęsły promień.Sprawdź w sklepie
Pilnik okrągły do pił łańcuchowych, 4,5x200 mmOkrągły 4,5 mm do pił łańcuchowych, w średnicy, którą Oregon podaje dla łańcucha 90PX.Sprawdź w sklepieNajczęściej zadawane pytania
Pilnik okrągły do metalu: jaki rozmiar wybrać?
Długość dobiera się do przedmiotu: 150 mm do drobnych elementów, 250-300 mm do dłuższych otworów i łuków. Do ostrzenia łańcucha bierze się osobny pilnik okrągły do pił łańcuchowych, o średnicy dobranej do typu łańcucha, na przykład 4,0 albo 4,5 mm.
Czym jest okrągły pilnik do metalu na wiertarkę?
Zwykle chodzi o frez trzpieniowy, obrotowe narzędzie mocowane w uchwycie wiertarki albo szlifierki prostej. Zbiera materiał szybciej niż pilnik ręczny, ale trudniej nim wyprowadzić równą krawędź. Frezy do metalu mamy w kształtach walcowym, stożkowym, ostrołukowym i stożkowo-kulistym.
Jakie są rodzaje pilników do metalu i które kupić na start?
Rodzaj wyznacza kształt (płaski, półokrągły, okrągły, trójkątny) i nacięcie (zdzierak, półgładzik, gładzik). Na start wystarczy płaski i półokrągły 250 mm oraz okrągły o długości dobranej do otworów, z jakimi pracujesz.
Czy pilnik o grubych nacięciach to raszpla?
Nie. Raszpla, czyli tarnik, ma duże zęby z przerwami i służy do drewna. Pilnik ma drobne, gęste nacięcia, a najgrubsze z nich ma zdzierak, nacięcie nr 1, przeznaczony do zgrubnej obróbki metalu. Raszpli nie mamy w ofercie, do drewna prowadzimy pilniki z nacięciem nr 2.
Jaki pilnik do zgrubnej obróbki metalu?
Zdzierak, czyli nacięcie nr 1, z 8-15 nacięciami na centymetr. Zbiera dużo materiału i zostawia rysy, więc wykończenie robi się potem półgładzikiem albo gładzikiem.
Pilniki Milwaukee: ręczne czy elektryczne?
W naszej ofercie pilniki Milwaukee to akumulatorowe pilniki taśmowe z linii M12 FUEL. Pilniki ręczne do metalu i drewna są w kategorii Pilniki.